I.  LƯỢC SỬ HỌ ĐẠO VĨNH XUÂN (LA GHÌ)

Tên cũ : LA GHÌ
Tên mới: Vĩnh Xuân
Ấp Vĩnh Tắc, Xã Vĩnh Xuân, Huyện Trà Ôn, Tp. Vĩnh Long

Đt: 0703884873

Bổn Mạng : 19 tháng 3 Thánh Cả Giuse

Chầu lượt: Chúa Nhật V Mùa Chay

Giáo dân: 500 người

Họ Đạo Vĩnh Xuân ở vùng sâu miền quê, cách Thị Xã Vĩnh Long 56 km, về phía Nam Sàigòn 210 km,

GIAI ĐOẠN I: NHỮNG NĂM SƠ KHAI:

Từ năm 1900 đã có những Kitô hữu Vĩnh Xuân được Rửa tội như:

1. Antôn Hồ văn Bút

Sinh 17 - 1900 Vĩnh Xuân Tổng Thạnh trị

Đỡ đầu : Antôn Trướng văn Tính

Rửa tội ngày 11.06.1900

Tại Trà Ôn

Do Linh mục Lôrensô Tống thanh Mỹ

2. Antôn Nguyễn văn Giáp

Sinh 16-1900 tại Vĩnh Xuân Tổng Thạnh trị

Rửa tội ngày 11.06.1900

Tại Trà Ôn

Do Linh mục Lôrensô Tống thanh Mỹ

GIAI ĐOẠN II: XÂY DỰNG NHÀ THỜ

Năm 1929 - Nhà Thờ Vĩnh Xuân (Laghì ) được xây dựng bằng gỗ, mái lá, dưới thời Cha Phaolô Trần Hiếu Ngãi (1911-1929), Chánh sở Trà Ôn & Vĩnh Xuân.

Và  ngài sai thầy Marcô, Dòng Kitô Vua, Giáo phận Vĩnh Long đến giúp xứ Vĩnh Xuân.

Năm 1930 - Cha Antôn Nhiệm, Chánh sở Trà Ôn & Vĩnh Xuân sai thầy Giacôbê Nguyễn Văn Mầu đến giúp xứ (nguyên là Giám Mục Giáo Phận Vĩnh Long (hiện đang hưu dưỡng tại GPVL).

Năm 1931 - Thầy Louis, dòng Kitô Vua đến ở và truyền đạo .

Năm 1939 - Ông Đốc Phủ Yên ở Trà Ôn đến xây dựng Nhà Thờ Vĩnh Xuân (Laghì) thứ II  bằng gỗ căm xe, xây tường, mái ngói, dài 24m rộng 9m , rất đẹp, tương tự Nhà Thờ Trà Ôn hiện nay.

Giáo dân đi lễ đầy Nhà Thờ, lên đến 400 người. Tuy nhiên lâu lâu Cha sở Trà Ôn mới được đến cử hành các Bí tích một lần vì chiến tranh. Những ngày Chúa nhật không có lễ, giáo dân đi bộ 10km lên Trà Ôn dự lễ.

Năm 1943 - Quý dì Mến Thánh Giá Cái Mơn đến dạy giáo lý và văn hóa.

Năm 1946 - Lính của người Pháp trở lại chiếm đóng Nhà Thờ làm đồn bót và bắn phá rất dữ dội. Tất cả giáo dân phải chạy sâu vào đồng ruộng để tránh giặc.

Năm 1947 - Dưới thời Cha Giacôbê Nguyễn Văn Tỏ Chánh sở Trà Ôn & Vĩnh Xuân lần I (1947-1956) Ba Kiệt , lính người của Pháp đến đóng đồn trong Nhà Thờ Vĩnh Xuân.

Năm 1949 - Kháng chiến đánh đuổi người của Pháp ra khỏi Nhà Thờ, nhà thờ bị phá hủy.

Năm 1954 - Đình chiến, lính T.T. Ngô Đình Diệm đến đóng đồn ở ngoài khu vực Nhà Thờ. Nhà Thờ thứ III được xây dựng lại bằng gỗ mái tôn. Cha sở Trà Ôn + Vĩnh Xuân Giacôbê Nguyễn Văn Tỏ sai ông biện Bảy đến dạy giáo lý, giáo dân trở lại học giáo lý, dự lễ hơn một nửa trước đây.

Năm 1960 - Dưới thời  Cha Phêrô Nguyễn Văn Vỡ,

Kháng chiến đánh đuổi lính của T.T. Ngô Đình Diệm và nhà thờ bị phá hủy lần nữa.

Năm 1961 - Nhà Thờ thứ IV được xây dựng lại bằng gỗ mái tôn. Thầy Bermand dòng  Kitô Vua đến giúp xứ.

Năm 1968 - Dưới thời Cha Giacôbê Nguyễn Văn Tỏ lần II (1962- 1971), Nhà Thờ bị phá hủy lần thứ IV.

Năm 1969 - Nhà Thờ thứ V được làm lại bằng gỗ, mái lá, phủ tôn. Thầy Simon Bông Dòng Kitô Vua đến giúp xứ.

Năm 1972 Thầy Savio Triệu, dòng Kitô Vua đến ở và truyền đạo và dạy văn hóa.

Và Năm 1973 Thầy Victor Hùng, dòng Kitô Vua, người Vĩnh Xuân đến ở và truyền đạo và dạy văn hóa.

Đến năm 1974 Thầy Victor Hùng bỏ đi vì chiến tranh. Chiến tranh rất khóc liệt, Nhà Thờ bị bỏ trống, giáo dân tan tác, lạc lỏng.   

Nhà Thờ được lập từ năm 1929 , nhưng bị phá huỷ, bị chiếm giữ nhiều lần. Giáo dân phải xa vắng Linh Mục lâu năm mãi đến năm 1990

GIAI ĐOẠN III: KHÔI PHỤC

Đến năm 1990 - 1994 Cha Giuse Nguyễn Phát , Chánh sở Trà Ôn & Vĩnh Xuân, phục hồi họ đạo và xây dựng lại Nhà Thờ Vĩnh Xuân thứ VI.

Năm 1994 Cha Giuse Nguyễn Phát sai Thầy Phó tế Phanxicô Saviê Lê Quang Dũng đến giúp xứ, đến năm 1996 Thầy thụ phong Linh Mục, phụ vụ họ đạo đến năm 1997

Năm 1997 - Cha Giuse Nguyễn Phát sai Thầy Gioakim Nguyễn Ngọc Sáng đến giúp xứ, đến tháng 10.12. 1998 Thầy thụ phong Linh Mục, phụ vụ họ đạo đến tháng 11.2002

Cuối năm 2002 - Cha GiuSe Nguyễn Thạnh Trị (07.12)

Năm 2003 - Cha Giacôbê Nguyễn Minh Trường

Tháng 10 năm 2003 - Cha Giacôbê Nguyễn Văn Mẫn 2003

Tháng 11 năm 2003 - Cha Phêrô Võ Công Tấn, Cha sở đầu tiên, phục vụ họ đạo Vĩnh Xuân đến nay.

GIAI ĐOẠN IV: PHÁT TRIỂN

Giáo dân Vĩnh Xuân đã trãi qua thời chiến tranh rất khóc liệt và lâu dài, chịu thiệt thòi mất mát về vật chất lẫn tinh thần rất nhiều.

Năm 2006 - NhàThờ Vĩnh Xuân lại bị ngã sập.

Được Tòa Giám Mục và chính quyền cho phép xây dựng lại ngôi Thánh Đường thứ VII. Lễ đặt viên đá đầu tiên xây dựng Nhà Thờ ngày 17.8.2008. Trong những năm xây dựng Nhà Thờ, Ban quới chức được xây dựng mỗi ngày vững mạnh hơn, tích cực hơn trong việc xây dựng Nhà thờ và xây dựng Họ Đạo. Nhiều Anh Chị Họ Đạo càng ngày càng tích cực góp công của xây dựng Nhà Thờ và gắn bó với Nhà thờ hơn, gắn bó Niềm tin vững chắc hơn.

Hiện nay Họ Đạo có 500 giáo dân, trong vùng truyền giáo với gần 20.000 lương dân. Có một nữ tu Dòng Mến Thánh Giá Cái Nhum (Dì Út Sáng)

                     Ban Quới chức

                      Hội cầu nguyện

                      Hội bà mẹ Công giáo

                      Hội gia trưởng

                      Hội Thiếu Nhi Thánh Thể

                      Ban hát

                      Ban lễ sinh

Chánh sở Trà Ôn & Vĩnh Xuân:

1896-1904 : Lôrensô  Tống Thanh Mỹ

1904-1907 : Đôminô Nguyễn tri Cơ

1907-1908 : Phaolô Lê quang Thiệt

1908-1911 : Tađêô Nhựt

1911-1929 : Phaolô Trần Hiếu Ngãi

1929-1931 : Antôn Nhiệm

1931-1932 : Giuse Năng

1932-1933 : Phêrô Minh

1933-1947 : Phaolô Anrê Nguyễn Tấn Sử

1947-1956 ; Giacôbê Nguyễn văn Tỏ ( lần I)

1956-1962 : Phêrô Nguyễn văn Vỡ

1962-1971 : Giacôbê Nguyễn văn Tỏ (lầnII)

1971-1977 : Tađêô Nguyễn Lương Thiện

1977-2003 : Giuse Nguyễn Phát

Năm  2003 - Cha Phêrô Võ Công Tấn, Cha sở đầu tiên của Họ Đạo Vĩnh Xuân