Thật vậy, là môn đệ và tín hữu của Chúa Giê-su, Đấng vác thập giá và chịu chết trên thập giá, mà lại chối từ thập giá, thì thật là “môn để giả hiệu”, là “tín hữu chỉ mang nhãn hiệu” mà thôi. Chúng ta nhớ lại một lời rất nổi tiếng của Đức Thánh Cha Phanxicô nói với hàng giáo phẩm: “Chúng ta có thể là những Giám mục, những Linh mục, Hồng y, Giáo Hoàng, nhưng chúng ta sẽ không là môn đệ của Chúa, nếu chúng ta để Thánh giá lại phía sau”.

 

“Vác thập giá đi! Dứt bỏ mình đi! Từ bỏ mọi người thân thuộc đi! Từ bỏ cả tài sản vật chất, danh vọng và quyền lực đi! Rồi theo Chúa và sẽ trở thành môn đệ đích thực và người tín hữu đúng nghĩa của Chúa”. Nói thì dễ, nhưng làm thì rất khó. Hiểu thì cũng dễ, nhưng để sống được điều mình hiểu mới là vấn đề nan giải.

Chúa Giê-su đã biết rõ điều đó, nên Người đã kêu gọi các môn đệ và các tín hữu theo Chúa đừng viễn vông mộng tưởng, đừng sống trong ảo ảnh với những việc đạo đức bên ngoài, hay với những công việc bác ái từ thiện theo kiểu “làm cho lương tâm được an”. Chúa đã nhắc nhớ những ai muốn theo Chúa cần phải biết chuẩn bị. Thật đẹp khi Chúa đã dùng hai dụ ngôn với hai hình ảnh để dạy dỗ người môn đệ và tín hữu ý thức chuẩn bị.

Dụ ngôn thứ nhất Chúa nói: “Quả thế, ai trong anh em muốn xây một cây tháp, mà trước tiên lại không ngồi xuống tính toán phí tổn, xem mình có đủ để hoàn thành không?  Kẻo lỡ ra, đặt móng rồi mà không có khả năng làm xong, thì mọi người thấy vậy sẽ lên tiếng chê cười mà bảo: Anh ta đã khởi công xây, mà chẳng có sức làm cho xong việc” (Lc 14,28-30).

Dụ ngôn nói về việc xây dựng. Ở đây là xây một cây tháp. Có thể lý do là để bảo vệ hoa màu trong ruộng nương trước sự phá phách và trộm cắp. Điều cần thiết với người xây dựng là sự chuẩn bị. Nghĩa là anh ta phải ngồi xuống tính toán phí tổn cho việc xây dựng, để xem coi khả năng tài chính có đủ để hoàn thành công trình hay không.

Như thế, việc đặt móng để xây tuỳ thuộc vào việc chuẩn bị và nhận định về khả năng tài chính. Sự nhận định chín chắn và tốt đẹp sẽ dẫn đến một quyết định đúng đắn, để qua đó tránh được tình trạng: đặt móng rồi mà không có khả năng làm xong, thì mọi người thấy vậy sẽ lên tiếng chê cười mà bảo: Anh ta đã khởi công xây, mà chẳng có sức làm cho xong việc”.

Dụ ngôn thứ hai diễn tả về hình ảnh của cuộc giao chiến: “Hoặc có vua nào đi giao chiến với một vua khác, mà trước tiên lại không ngồi xuống bàn tính xem mình có thể đem một vạn quân ra, đương đầu với đối phương dẫn hai vạn quân tiến đánh mình chăng? Nếu không đủ sức, thì khi đối phương còn ở xa, ắt nhà vua đã phải sai sứ đi cầu hoà” (Lc 14,31-32).

Trước khi vị vua đi giao chiến với vua khác – tương tự như dụ ngôn thứ nhất – thì cần phải chuẩn bị. Vua sẽ ngồi xuống để bàn tính chung với những cận thần về lực lượng quân lính có đủ để đánh trận hay không. Cụ thể nếu chỉ có một vạn quân mà phải đối đầu với hai vạn quân của đối phương thì thật là viễn vông. Sức lực không đủ, thì thất bại đã được nhìn thấy trước. Như thế, sự chuẩn bị và nhận định chín chắn và tốt đẹp sẽ dẫn đến một quyết định đúng đắn. Đó là “nếu không đủ sức, thì khi đối phương còn ở xa, ắt nhà vua đã phải sai sứ đi cầu hoà”.

 

Qua hai dụ ngôn, chúng ta thấy Chúa Giê-su nhấn mạnh đến sự chuẩn bị, nhận định để đi đến quyết định. Đó là sự khôn ngoan của những môn đệ theo bước Chúa. Sức lực và khả năng cũng như tiềm lực có đủ không? Nếu thiếu những hành trang cần thiết thì phải quyết định thế nào? Hay nếu thấy thiều điều gì, nên bổ túc và trang bị điều đó. Để rồi khi lên đường sống đời phục vụ, người môn đệ sẽ không phải ngỡ ngàng và đối diện với những thất bại và ngõ cụt, người môn đệ không ngỡ ngàng với thập giá và đau khổ.

Vào thời của Đức Giêsu, có một câu tục ngữ: “Nếu bạn muốn săn sư tử, hãy phóng cái lao của bạn xuống đất. Nếu bạn không thể phóng cái lao thật sâu, thì đừng đi săn sư tử!”

Tục ngữ ca dao Việt Nam có nói về việc ý thức chuẩn bị, nhận định để đi đến quyết định cho đúng đắn với những từ ngữ ngắn gọn: “Xem giỏ bỏ thóc” và “Đừng vung tay quá trán”.

Vì vậy, chúng ta cũng thấy rằng, công việc huấn luyện cho người Giáo Dân làm việc tông đồ, huấn luyện cho các Linh Mục Tu Sĩ cả đời hiến dâng phục vụ cho Chúa và Giáo Hội quan trọng và cần thiết biết bao nhiêu. Đức Ki-tô chỉ thi hành sứ mạng chính thức có 03 năm, nhưng Ngài đã sống ẩn dật 30 năm để chuẩn bị sứ mạng quan trọng mà Chúa Cha trao phó, chuẩn bị cho con đường lên Giê-ru-sa-lem, đón nhận thập giá, đi con đường khổ nạn, chịu chết trên thập giá và sống lại.

Việc chuẩn bị quan trọng nhất là đời sống tinh thần, chuẩn bị trái tim có một thái độ dứt khoát từ bỏ mọi sự trên đường theo Chúa, vì như Chúa đã nói: “ai trong anh em không từ bỏ hết những gì mình có, thì không thể làm môn đệ tôi được”.

Như thế, sứ điệp quan trọng và những đòi hỏi mà Chúa Giê-su nhắc nhớ người môn đệ và các tín hữu trong thời xa xưa, cũng như nhắc nhớ chúng ta sống trong thời Google, Youtube, Facebook, Instagram, G5 và xã hội 5.0 vẫn rất hợp thời và mời gọi chúng ta update lại mãi: luôn ý thức chuẩn bị con đường bước theo Chúa.

Sách Huấn Ca có nhắc nhớ rằng:

“Con ơi, nếu con muốn dấn thân phụng sự Đức Chúa,
thì con hãy chuẩn bị tâm hồn để đón chịu thử thách.
Hãy giữ lòng cho ngay thẳng và cứ kiên trì,
đừng bấn loạn khi con gặp khốn khổ.
Hãy bám lấy Người chứ đừng lìa bỏ,
để cuối đời, con được cất nhắc lên.
Mọi chuyện xảy đến cho con, con hãy chấp nhận,
và trải qua bao thăng trầm, con hãy cứ kiên nhẫn.
Vì vàng phải được tôi luyện trong lửa,

còn những người sáng giá
thì phải được thử trong lò ô nhục”
 (Hc 2,1-5).

 

Vâng, ai muốn dấn thân phục vụ Chúa, dù trong tư cách là Giáo Dân hay là Linh Mục hoặc Tu Sĩ đều phải biết chuẩn bị tâm hồn. Chúng ta không được phép chểnh mảng, ảo tưởng và tự lừa dối mình qua những hào nhoáng bên ngoài, qua thói tự kiêu của cái tôi.

Chúng ta không để ánh sáng chói loà đến từ Google, Youtube, Facebook, Instagram, G5 và xã hội 5.0 ru ngủ chúng ta, để rồi chúng ta quên đi thập giá, quên đi tinh thần biết từ bỏ để yêu thương, quên đi tinh thần biết tự huỷ, quên đi tinh thần của Chúa Giê-su, là cùng chia sẻ với Người trên Đường Khổ Nạn, để rồi cùng với Người bước vào vinh quang của Người.

Có một số người Giáo Dân dấn thân làm việc tông đồ 10 năm hoặc 20 năm thật tốt, nhưng vẫn thiếu thiện chí học hỏi và trau dồi. Họ còn nói rằng, tôi có đủ kinh nghiệm rồi, tôi biết hết rồi, tôi biết mọi sự cần làm rồi. Đó là một ảo tưởng và sai lầm đáng tiếc. Ai không học hỏi, thì tự dừng chân tại chỗ. Mà dừng chân là thụt lùi rồi. Xã hội và cả Giáo Hội hôm nay luôn đòi hỏi người làm việc tông đồ phải ý thức trau dồi và học hỏi thêm. Có rất nhiều vấn đề trong cuộc sống cần được update-cập nhật hoá. Cứ nhìn con cháu chúng ta tiến như thế nào và nếu chúng ta không chịu chuẩn bị, không chịu cập nhất hoá và học hỏi, thì chúng ta sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong việc giáo dục Đức Tin cho các con các cháu.

Hơn nữa, chúng ta không thể là môn đệ Chúa, khi chỉ nghe Lời Chúa bằng lỗ tai, mà trái tim chẳng “đụng đậy” gì cả, và rồi cuộc sống vẫn “ngựa quen đường cũ”. Hành trình bước theo Chúa sẽ có khổ đau và vất vả, có từ bỏ và tự huỷ, có thập giá và Phục Sinh. Người môn đệ sẽ đối diện với biết bao thăng trầm, khi thì bị người ta sỉ vả khinh thường, khi thì có người mưu mô quyết hãm hại môn đệ Chúa bằng những mánh lới xảo quyệt và bất nhân, như kiểu “ném đá dấu tay” hay kiểu của thời hiện đại “mobbing” để làm cho người môn đệ mất uy tín và sẽ dễ dàng chùn bước.

Chỉ khi nào người môn đệ bám chặt vào Chúa, như cành nho bám vào chặt vào thân cây nho; chỉ khi nào người môn đệ ý thức từ bỏ hết những gì mình có, chỉ khi nào người môn đệ ý thức hiệp thông với Chúa Giê-su đón nhận thập giá và vác thập giá theo bước chân Người, chỉ khi nào người môn đệ ý thức biết tỉnh táo sống chuẩn bị, không để bất cứ gì ru ngủ và làm cho trở nên mù quáng, chỉ khi nào người môn đệ update thực sự tinh thần tình yêu của Chúa Giê-su, thì mới có thể sống đời môn đệ của Chúa, Đấng Yêu Thương đã như chiên hiền lành bị đem đi giết mà không hé răng để biện minh và để kêu đau.

 

Cuối cùng, qua lời của Chúa Giê-su, trong cầu nguyện chúng ta tự chất vấn bản thân: Nếu tôi muốn là người môn đệ đích thật của Chúa, nếu tôi muốn là người tín hữu chân chính trong thời đại Google, Youtube, Facebook, Instagram, 5G và xã hội 5.0 hôm nay, tôi cần phải tự hỏi mình:

  • Tôi đang bám chặt vào của cải vật chất, gom góm tiếng thơm và danh vọng, gom góp quyền lực và sử dụng người này người khác cho bản thân?
  • Tôi có tinh thần từ bỏ, dứt bỏ để trở nên người môn đệ tự do của Chúa như thế nào?
  • Tinh thần tự huỷ của Chúa Giê-su có ý nghĩa và giá trị gì đối với tôi?
  • Là môn đệ Chúa, tôi đang đi tìm gì vậy?
  • Tôi đang đi tìm công việc của Chúa hay tôi đang đi tìm Chúa?
  • Là môn đệ của Chúa, tôi nên ý thức sống chuẩn bị như thế nào, nên ý thức như thế nào trong việc học hỏi và trau dồi cũng như cập nhật hoá những điều cần thiết về Giáo Lý, Giáo Huấn của Hội Thánh, Thần Học, Thánh Kinh và những điều quan trọng cho đời sống tâm linh?
  • Thập giá có đang được mang vác trên đôi vai tôi không?
  • Thập giá có ý nghĩa gì với tôi?
  • Mọi người sẽ nhận biết anh em là môn đệ của Thầy ở điểm này: là anh em có lòng yêu thương nhau.” (Ga 13, 35). Lời này của Chúa Giê-su có ý nghĩa gì với tôi?

 

Kết thúc bài chia sẻ này, chúng ta cùng đọc lại 14 bước theo Đức Giêsu của Đấng Đáng Kính Đức cố Hồng y Phanxicô Xaviê Nguyễn văn Thuận.

 

  • Bước lang thang ra chuồng bò ở Be lem.
  • Bước hồi hộp trốn sang Ai cập.
  • Bước bồn chồn trở về Nazareth.
  • Bước phấn khởi lên đền thánh với cha mẹ.
  • Bước vất vả suốt 30 năm lao động.
  • Bước yêu thương ba năm rao giảng Tin mừng.
  • Bước thao thức kiếm tìm chiên lạc.
  • Bước xót xa vào Giêrusalem đầm đìa nước mắt.
  • Bước cô đơn ra trước tòa không một người thân.
  • Bước ê chề vác Thánh giá lên đồi tử nạn.
  • Bước thất bại chết chôn mồ kẻ khác, không tiền không bạc, không manh áo, không bạn hữu.
  • Bước khải hòan sống lại, hãy vững lòng Thầy đã thắng thế gian.
  • Bước khổng lồ đi khắp thế gian rao giảng Tin mừng.
  • Bước liều mạng lăn xả vào thử thách, chấp nhận mọi hậu quả, vì Chúa đã dạy con liều mạng”

 

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ