Những ngày cuối năm vừa qua, trên các trang báo điện tử, chúng ta thấy xuất hiện nhiều cuộc bình bầu trong giới văn nhân, nghệ sĩ các danh hiệu như: người cha của năm, người mẹ của năm, cặp đôi của năm, nhóc tì của năm… Người viết thiết nghĩ, giả như có một cuộc bình bầu như thế với các “ngôi sao” trong Kinh Thánh, thì danh hiệu “người cha gương mẫu” không chỉ của năm, mà của muôn thế hệ, sẽ không trao cho ai có thể xứng hơn thánh Giuse được.

Nếu như Thiên Chúa đã chuẩn bị cho Con Một của Người một cung lòng xứng đáng để Ngôi Hai giáng trần, thì cũng chuẩn bị chu đáo cho Ngôi Lời một người cha gương mẫu để chăm sóc, dạy dỗ, giữ gìn Người trong giai đoạn đầu của công trình cứu độ.

Thánh Giuse là một người chồng, một người cha hoàn hảo, là mẫu gương cho tất cả các gia trưởng noi theo. Chúng ta biết điều đó về Ngài ngay trong chính lời giới thiệu của thánh Mathêu ở câu 19, chương 1: Ông Giuse, chồng Đức Maria, là người công chính. Sự công chính ấy được thể hiện nơi một con người hết lòng tin tưởng vào Chúa, luôn sẵn sàng thi hành ý muốn của Thiên Chúa mà không mảy may tính toán, nghĩ suy; điều này còn được thể hiện nơi một người chồng, một người cha hết mực lo cho gia đình, vợ con, chu toàn phận vụ của mình cách âm thầm, khiêm tốn.

Trong vai trò làm chồng, thánh Giuse đã cùng Đức Maria vượt qua muôn ngàn gian khổ trong đời sống gia đình. Thật thế, dù không một lời kết giao cùng người bạn đời nhưng Người đã sống trọn vẹn lời giao ước: dù gian khổ, vui sướng; an vui, bệnh tật vẫn luôn yêu thương và tôn trọng nhau suốt đời. Thánh nhân đã hiện diện trọn vẹn trong mọi biến cố buồn vui bên Đức Maria. Bởi vậy, một khi nhắc đến gia đình Nazarét là hình ảnh đầm ấm, hạnh phúc và thánh thiện hiển lộ trước mắt mỗi người.

Với vai trò làm cha, thánh Giuse đã chu toàn sứ mạng thiêng liêng này đối với Đức Giêsu. Suốt thời ẩn dật của Đức Giêsu, người cha Giuse đầy nhiệt huyết và nhân từ đã không quản ngại những hy sinh gian khó nuôi dạy, giúp đỡ để con trẻ Giêsu có điều kiện tốt nhất để lớn lên và trưởng thành trong khía cạnh nhân bản. Thánh nhân đã hết lòng thương yêu, dạy dỗ, chăm nom Đức Giêsu. Cùng với Đức Maria, thánh Giuse đã phải “cực lòng tiềm kiếm”(x. Lc 2,48) và rất mực lo lắng cho trẻ Giêsu khi Người đi lạc ở thành Giêrusalem trong chuyến hành hương đền thánh lúc lên 12 tuổi.

Bên cạnh đó, thánh Giuse còn mẫu mực về đức tín trung. Trong thư gửi tín hữu Côrintô, thánh Phaolô nhắn nhủ rằng: “Người ta chỉ đòi hỏi ở người quản lý một điều, là phải chứng tỏ lòng trung thành.” Thánh Giuse được Thiên Chúa cất nhắc lên trông coi gia đình Chúa. Người đã một mực tín trung trong trách phận đã lãnh nhận. Người đã giữ gìn Đức Maria trinh khiết vẹn toàn, đã bảo vệ Hài Nhi Giêsu an bình trước bao nguy hiểm do người đời đem lại.

Hơn hết, thánh Giuse còn là mẫu gương cho mỗi người Đa Minh chúng ta về việc lắng nghe và mau mắn thi hành thánh ý Thiên Chúa qua đời sống chiêm niệm và hoạt động. Thánh nhân biết khiêm nhường đón nhận ý Chúa qua thinh lặng. Nếu như Tin Mừng còn ghi lại một vài câu nói của Đức Maria, thì tuyệt nhiên hoàn toàn thinh lặng về những lời phát biểu của thánh Giuse. Chính trong sự thinh lặng nội tâm ấy mà thánh ý Thiên Chúa đã được tỏ lộ trong những thị kiến ban đêm. Thái độ mau mắn thi hành không một tính toán hay thắc mắc của Ngài là tinh thần vâng phục triệt để mà mỗi anh chị em dòng Giảng Thuyết cần bắt chước, noi theo.

Trong lời kinh cầu về thánh Giuse, Giáo hội đã cho chúng ta một loạt các nhân đức thể hiện nơi Người: Thánh Cả Giuse là Đấng rất công bằng, thanh tịnh, khôn ngoan, mạnh bạo; là Đấng rất vâng lời chịu lụy, rất trung nghĩa; là gương sự nhịn nhục, khó khăn; là mẫu mực của các kẻ làm ăn… Nguyện xin cho tất cả các gia trưởng biết noi gương các nhân đức của thánh Cả Giuse, để trung tín với ơn gọi và sứ mạng mà Thiên Chúa đã đặt để cho mỗi người nơi hành trình dương thế này, ngõ hầu mai sau cũng được cùng với thánh nhân trông coi và quản lý tài sản thiên quốc mà Chúa sẽ ban tặng.

Gấu Trúc