35 phụ nữ tham dự tại Thượng hội đồng Amazon mang tiếng nói của tất cả phụ nữ ở vùng Amazon, họ rất cần thiết cho lời chứng của Giáo hội.

Phải công nhận là hội trường thượng hội đồng đa số là nam giới, nhưng với 35 đại diện nữ giới ở nhiều chức vụ khác nhau, con số nữ giới chưa bao giờ nhiều như vậy. Họ vẫn chưa đại diện cho một phần quan trọng của Thượng Hội đồng, nhưng các câu chuyện và lời chứng của họ đủ mạnh để chạm đến thứ bậc giáo hội đại đa số là nam giới.

Nữ tu Laura Pereira, Dòng Phanxicô, sơ dạy giáo lý cho người dân Karipuna ở miền bắc Ba Tây lên tiếng: “Xin giúp chúng tôi bảo vệ Đất mẹ chúng tôi, chúng tôi không còn nơi nào khác để ở!”

Được đề cử làm dự thính viên Thượng Hội đồng, người nữ tu trẻ yếu đuối gần đây đã băng qua 150 cây số vùng đất của thổ dân Karipuna để lấy tài liệu và tố cáo việc cắt đất của họ. Đôi khi các công việc này nguy hiểm đến tính mạng của họ. 

“Chúng tôi ở đây khi không có linh mục ở đây”

Sơ kể: “Các hình ảnh từ vệ tinh cho thấy một con đường đi thẳng đến các vùng đất của người bản địa, sơ nói trước khi bật khóc, sơ giải thích sự kinh hoàng khi đứng trước các đe dọa đến mạng sống của các tổ chức tội ác” buộc nữ tu phải thường xuyên đi trốn.

Mẹ Laura, người mẹ thiêng liêng của người thổ dân Cô-lông-bi

Nữ tu Teresa Cediel lên tiếng: “Phụ nữ có rất quan trọng ở vùng Amazon không?” Nữ tu là nhà truyền giáo Dòng Đức Mẹ Vô nhiễm, Dòng được Mẹ Laura Montoya thành lập vào đầu thế kỷ 20 để truyền giáo cho người dân bản xứ, Mẹ Laura là vị thánh đầu tiên của vùng được Đức Phanxicô phong thánh.

Để tóm tắt sự dấn thân của phụ nữ trong Giáo hội, người nữ tu vững mạnh đi thẳng vào vấn đề, sơ giải thích: “Chúng tôi ở đây khi không có linh mục ở đây”, sơ nói trước các ký giả họp ở Phòng báo chí Tòa Thánh. 

“Ngay cả chúng tôi cũng nghe lời thú tội”

Sơ kể: “Chúng tôi làm tất cả những gì một người đã chịu phép rửa có thể và phải làm: rửa tội, ngay cả các hôn lễ (1). Chúng tôi tháp tùng người dân. Đôi khi chúng tôi còn nghe lời thú tội”, sơ cười nói thêm: “Dĩ nhiên là chúng tôi không ban phép  giải!”

Đức Phanxicô trao Lời cho phụ nữ

Về phần các linh mục, dịp này dịp kia các linh mục đến ban các phép bí tích nhưng một “Giáo hội viếng thăm” không phải là không có vấn đề. Với việc nhân lên gấp bội các cảnh sống chung, họ thường được hợp thức hóa khi linh mục đi qua đây một năm một lần…

Trong các cuộc thảo luận đầu tiên giữa các nghị phụ, ngày thứ hai và thứ ba, vấn đề không có linh mục trong các cộng đoàn đã là quan tâm hàng đầu trong các cuộc thảo luận, bên cạnh các vấn đề khác như hoàn cảnh xã hội và môi sinh đầy nguy cơ của vùng Amazon.

 “Mọi người đều nói phải có câu trả lời, nhưng không phải lúc nào cũng giống nhau”

Cả hai vấn đề không phải là không liên quan đến nhau. Một thành viên tham dự lên tiếng: “Khi con báo đốm bị đe dọa tuyệt chủng vì không còn chỗ ở, khi giáo hội không khơi dậy và hỗ trợ đủ cho các ơn gọi chức thánh và tu trì thì chúng ta chứng kiến có một ‘sự phá rừng của Giáo hội công giáo’.”

Ông Paolo Ruffini, bộ trường Bộ Truyền thông và là người phát ngôn viên của Thượng Hội đồng giải thích: “Nếu vấn đề thiếu linh mục là vấn đề được mọi người hoàn toàn đồng ý thì các nghị phụ cũng cảnh báo chống một loại ‘quan niệm chức năng của linh mục’”. Ông tóm tắt: “Nếu Bí tích Thánh Thể xây dựng Giáo hội thì các dân tộc có lý khi họ xin có sự hiện diện thường xuyên chứ không phải chỉ là các chuyến thăm viếng”.

Ông Paolo Ruffini công nhận: “Tuy nhiên nếu tất cả mọi người đòi hỏi và cần có một câu trả lời thì câu trả lời này không phải lúc nào cũng giống nhau.” 

Vấn đề các ông đức hạnh chín chắn “viri probati” thường được nhắc đến

Trong các cuộc thảo luận, một số người nhấn mạnh đến việc đào tạo các linh mục phù hợp với vấn đề thổ địa, một số khác nói đến các ông đức hạnh chín chắn “viri probati”, một số khác lại đề cập đến việc mở ra các sứ vụ mới, khác với chức thánh.

Vai trò phụ nữ cũng được nêu lên rõ ràng, nhiều người nói đến chức phó tế nữ và cũng có một tu sĩ nói đến việc phong chức thánh cho phụ nữ.

Theo nữ tu Teresa Cediel, rõ ràng là “vai trò của phụ nữ phải quan trọng hơn trong Giáo hội. Chúng ta sẽ thành công, nhưng không tạo áp lực, dần dần và từng bước một qua đối thoại và gặp gỡ”.

1- Xét rằng, vợ chồng là sứ vụ viên của bí tích, giáo luật 1112 § 1 quy định “nơi nào không có linh mục hay phó tế, giám mục giáo phận trên quan điểm thuận của hội đồng giám mục và với sự cho phép của Tòa thánh, có thể ủy thác cho các giáo dân” để thay mặt cho Giáo hội chứng nhận sự ưng thuận của hai vợ chồng.

Marta An Nguyễn dịch