Sidebar

Thứ Tư
17.04.2024

Chuyến viếng thăm Miến Điện của ĐTC Phanxicô được đưa ra giữa bối cảnh của “cuộc thanh trừng sắc tộc”

 

Khi ĐTC Phanxicô viếng thăm Miến Đin, còn được biết đến vi tên gi là Myanmar, vào tháng 11 sp ti, chuyến viếng thăm này s xy ra vào mt trong nhng giai đon có th gây ra nhng tranh chp nht trong lch s nước này.

Trong tháng va qua, bo lc do nhà nướng h chng li cng đng Hi giáo Rohingya – mt thiu s tôn giáo và sc t Miến Đin đã lên ti mc đáng kinh ngc, khiến Liên Hp Quc đã phi tuyên b tình hình như “mt ví d kinh đin v cuc thanh trng sc tc”.

“Phm vi ca cuc khng hong nhân đo là vô cùng to ln và hin nó đang din ra”, Daniel Mark, Ch tch U ban Hoa Kỳ v T do Tôn giáo Quc tế, phát biu trong mt cuc phng vn vi CNA. “Mt ln na chúng ta chng may phi chu đng mt cuc khng hong khng khiếp đang tp trung s chú ý ca mi người vào mt điu gì đó vn đã tng là mt tình hung khng khiếp”.

“Đây là mt vn đ hết sc sâu sc và lâu dài mà chúng tôi đã c gng kêu gi s chú ý trong mt thi gian dài, nhưng nó s cn mt n lc lâu dài và phi hp đ gii quyết”, ông Mark phát biu vi CNA. 

“Ngay c vic gii quyết cuc khng hong nhân đo khn cp s không gii quyết vn đ sâu xa này ca nhng người Hi giáo Rohingya  Miến Đin”.

Rohingya_Credit_Sk_Hasan_Ali_Shutterstock_CNA_1Trong nhiu năm, Rohingya, mt nhóm sc tc có tôn giáo chính là đo Hi, đã phi đi mt vi cuc bách hi nghiêm trng ti bang Rakhine ca Miến Đin, nơi mà đa s nhng người thuc sc tc này sinh sng. 

Ước tính có khong 1,1 triu người Rohingya sng trong quc gia Pht giáo chiếm đa s. Các thành viên ca nhóm thiu s này đã b t chi quc tch k t khi thành lp Miến Đin vào năm 1948, và đã phi cam chu cnh bo lc, và vic t do di chuyn hoc tiếp cn vi nước sch k t cuc đo chính quân s vào năm 1962.

Sau khi mt chế đ quân s khác giành quyn kim soát vào năm 1988, thm chí còn xy ra nhiu cuc đàn áp quân s nghiêm khc hơn trong c nước, quc gia này đã được biết đến vi tên gi là Myanmar.

ĐTC Phanxicô s viếng thăm đt nước này vào tháng 11 sp ti, sau nhng câu chuyn v nhng v lm dng nhân quyn khng khiếp và mt cuc di cư  t ca thường dân Rohingya t Miến Đin.

Làn sóng bo lc gn đây nht bt đu n ra vào ngày 25 tháng 8 năm 2017, sau vic quân đi Miến Đin và các đi viên dân phòng người Pht giáo đa phương đã thc hin chiến dch đt cháy các ngôi làng ca người Rohingya và đng thi tàn sát thường dân trong các ngôi làng này. Hin vn chưa rõ chính xác có bao nhiêu người thit mng trong v bo lc này, nhưng B trưởng B Ngoi giao Bangladesh đã ước tính có ít nht 3.000 người đã b sát hi cho đến nay. Có ti 400.000 người đã b buc phi di tn trong tháng va qua. Quc gia láng ging Bangladesh đã tiếp nhn phn ln nhng người t nn và nhiu người dân đã b buc phi di tn trong nước.

Quân đi tuyên b bo lc như là mt phng đi vi các cuc tn công ca mt nhóm nh bao gm nhng người Rohingya chng li các nhân viên biên gi tnh Rakhine, khiến cho 12 quan chc thit mng. Tuy nhiên, bo lc – bao gm vic c ý gây ha hon, bo lc tình dc, và vic buc phi di tn trong nước – t lâu đã đng trước nhng cuc tn công đó và các cuc biu tình khác trong các cng đng người Rohingya, bà Olivia Enos, chuyên gia phân tích chính sách ti Trung tâm Nghiên cu Châu Á thuc Qu The Heritage, chuyên v nhân quyn, cho biết.

“Có l mt s cá nhân người Rohingya đang hành đng đ t v, nhưng vic đ li cho người Rohingya hin đang gây hiu nhm”, bà Enos nói.

“Quân đi có lch s t lâu v các hành đng đt phá nhà ca và làng mc ca người dân, hãm hiếp ph n và tr em. Các h sơ theo dõi t rt lâu vn đt vic đ li cho bt kỳ nhng tác nhân cc đoan nào trong ni b nhng người Rohingya s thc s là không chính xác”.

Trong khi bo lc và vic phân bit đi x đi vi nhng người Rohingya trong tay các nhà chc trách Miến Đin đã được tiến hành t nhng năm 1960, vi s gia tăng bách hi vào năm 2012 và 2015, cuc khng hong hin nay chính là mt mi bn tâm đc bit, bà Enos nói. Bà gii thích rng vic nhiu người dân b buc phi di tn, các v bo lc và phá hoi gia tăng đã đt cuc xung đt này ngoài nhng s kin đã xy ra trước đó.

Bà Enos cũng cho biết thêm rng, cuc xung đt này din ra sau cuc ci cách dân ch xy ra trong giai đon 2011-2015. Trong khi quc gia đang tiến dn đến vic ngày càng tr nên dân ch hơn, bà Enos nói, quâđi vn duy trì s kim soát đáng k  Miến Đin.

Hơn na, nhà lãnh đo ca đt nước – bà Aung San Suu Kyi, người đã giành gii Nobel Hòa bình, vn im lng khi được hi v cuc bách hi đi vi nhóm thiu s này ti quc gia ca bà.

Đ thêm vào nhng lo lng, bà Enos lo ngi rng bng cách tp trung vào yếu t sc tc ca cuc xung đt, các nhà lãnh đo phương Tây có th b qua khía cnh tôn giáo ca nó. “Đi đa s người dân  Miến Đin là người Pht giáo và h coi nhóm thiu s Hi giáo Rohingya là mi đe do cho xã hi Burman bn x”, bà Enos cho biết. “Đó chính là mt cuc xung đt tôn giáo”.

Ông Mark nhn mnh rng yếu t tôn giáo ca cuc xung đt chính là mi bn tâm cy ban k t khi thành lp vào năm 1998. “Do đó, chúng tôi đã theo dõi vn đ này mt cách rt cn thn và trong mt thi gian khá lâu”, ông Mark nói. Chúng tôi đã đ ngh Miến Đin cn được xem như là mt quc gia cn đc bit quan tâm hàng năm”, mt khuyến ngh ca B Ngoi giao Hoa Kỳ đã được thc hin theo tng năm, quc gia này đã được gi như vy.

Lch s lâu dài ca cuc xung đt đng nghĩa vi vic mc dù có nhng bước đi trước mt cn được thc hin đ gii quyết tình hình nhân đo, nhưng đ chm dt cuc xung đt, cn phi xem xét gii pháp dài hn. “Đây chính là tt c nhng  kết qu ca s loi tr có tính hthng đi vi nhng người này ra khi xã hi Miến Đin”, ông Mark gii thích. “Tt c nhng điu chúng ta đang nói hin ti v vic đi x vi nhng người Hi giáo Rohingya đang hướng v điu mà chúng ta đã luôn đ cp ti”, ông Mark tiếp tc.

“Đó là mt vn đ d b kích đng và cn phi được gii quyết”.

V mt ngn hn, ông Mark đã ng h đi vi vic vin tr nhân đo khn cp và đng thi đm bo rng tt c mi hàng hoá nhân đo s có th tiếp cn ti nhng người cn đến chúng. Ông cũng kêu gi tinh thn trách nhim đi vi các v vi phm nhân quyn cũng như vic chm dt bo lc. Ông cũng ghi nhn v s cn thiết ca cng đng quc tế đ h tr Bangladesh khi nước này phi tiếp nhn hàng chc ngàn người mi ngày, đ cuc khng hong th hai s không xy ra ti Bangladesh.

“Các v tn công cn phi được chm dt và vic h tr các nhu cu cn phi được bt đu”. MT

810    29-09-2017