![]() |
| CC BY-SA 2.5 |
Larry Sanger, một trong những người đồng sáng lập Wikipedia, sinh ra trong một gia đình Kitô giáo nhưng đã đánh mất đức tin vào thời niên thiếu. Đây là cách ông tìm lại được đức tin...
Con đường đến với đức tin của mỗi người rất khác nhau. Với một số người, hành trình này diễn ra suôn sẻ và không có biến động lớn lao; với những người khác, nó phức tạp hơn. Một trường hợp phức tạp như thế là việc trở lại của của Larry Sanger, điều mà chính ông đã mô tả chi tiết trên blog của mình.
Người đồng sáng lập Wikipedia, bách khoa toàn thư trực tuyến
Có thể bạn chưa biết tên Larry Sanger, nhưng nếu nhắc đến bách khoa toàn thư trực tuyến Wikipedia, chắc chắn bất kỳ ai đã từng tìm kiếm thông tin trên internet đều sẽ quen thuộc với nó.
Trước đây, chúng ta có những bộ sưu tập bách khoa toàn thư đồ sộ trên kệ sách ở nhà, nơi chúng ta đọc về nhiều hiện tượng khác nhau trên thế giới. Giờ đây, chỉ cần nhập một từ khóa vào công cụ tìm kiếm, Wikipedia sẽ nhanh chóng cung cấp cho chúng ta ít nhất một lời giải thích ngắn gọn. Wikipedia được hình thành vào năm 2001 bởi Jimmy Wales và Larry Sanger. Larry Sanger không chỉ là một lập trình viên web mà còn là một triết gia.
Tìm kiếm câu trả lời cho những câu hỏi khó
Triết học là tình yêu đầu tiên và lớn nhất của Larry Sanger. Chính nhờ triết học mà ông trở thành một người theo thuyết bất khả tri khi còn là thiếu niên, và sau đó vài thập kỷ, ông trở thành một tín hữu.
Sanger sinh ra trong một gia đình Kitô giáo, nhưng ngay từ những năm đầu tuổi thiếu niên, ông đã bắt đầu đặt ra những câu hỏi khó. Ví dụ, một trong số đó là cách kết nối giữa tinh thần, tâm hồn và trí óc, hoặc sự khác biệt giữa chúng là gì.
Thật không may, ông không thể tìm được ai giải thích điều đó cho mình hoặc gặp được người muốn thảo luận về những câu hỏi triết lý sâu sắc hơn liên quan đến đức tin của ông. Sanger suy luận rằng “chỉ những người giáo điều, thiếu tính hiếu kỳ và không thể trả lời những câu hỏi khó thì mới tin vào Thiên Chúa” - và ông không phải là một trong số họ. Vì vậy, ông đã từ bỏ đức tin.
Sau khi học triết học, ông đã dạy triết học tại một trường đại học trong vài năm. Trong suốt quá trình học, tất nhiên, ông đã đọc rất nhiều tài liệu triết học. Ông nói rằng ông chưa bao giờ coi mình là một người vô thần thực sự, mà là một người theo thuyết bất khả tri. “Tôi không tin cũng không phủ nhận sự tồn tại của Thiên Chúa,” ông giải thích. “Tôi luôn sẵn sàng xem xét nghiêm túc khả năng Thiên Chúa tồn tại. Còn họ [tức là những người vô thần] thì không.”
Thực tế, ông thấy hầu hết các lập luận do những người vô thần thẳng thắn đưa ra đều không thỏa đáng, và ông thường cực kỳ “khó chịu” vì sự thô lỗ và hời hợt của các lập luận đó.
Khám phá thần học và Thiên Chúa
Một bước ngoặt lớn trong hệ thống hoài nghi của ông đến sau hai sự kiện trọng đại trong đời: đầu tiên là hôn nhân và sau đó là sự ra đời của đứa con đầu lòng. Chính lúc đó, ông lần đầu tiên cảm nhận được tình yêu vô điều kiện dành cho một người khác, người mà ông sẵn sàng hy sinh mạng sống.
Điều này đồng nghĩa với một vết nứt trong hệ thống triết học tự mình tìm tòi của ông. Ông bàng hoàng nhận ra rằng tư duy của mình bắt đầu khác biệt so với những người đồng nghiệp theo thuyết bất khả tri và vô thần mà ông đã theo đuổi trong suốt quá trình học tập. Sau đó, ông khám phá thần học.
Mặc dù ông đọc Kinh Thánh cho các con nghe, nhưng ông không có mối quan hệ đặc biệt nào với Kinh Thánh. Đối với ông, đó chỉ là một cuốn sách có ý nghĩa văn hóa và do đó trẻ em nên biết đến. Nhưng cuối cùng, vì nhiều lý do, ông quyết định muốn nghiên cứu toàn bộ Kinh Thánh, để hiểu được Kinh Thánh như các tín hữu, mà không thực sự muốn tin.
Nhận ra mình cần được hướng dẫn để thấu hiểu Kinh Thánh, ông đã lập kế hoạch học tập 90 ngày và bắt đầu sử dụng nhiều loại Kinh Thánh và sách tham khảo. Ông nhận thấy Kinh Thánh và cách diễn giải của nó có chiều sâu và nội dung sâu sắc hơn nhiều so với những gì ông từng cho phép trước đây. “Tôi dần nhận ra rằng mình đang làm quen với truyền thống thần học hai ngàn năm tuổi,” ông viết.
Và dần dần, ông bắt đầu “nói chuyện với Thiên Chúa,” nỗ lực cầu nguyện đầu tiên của ông kể từ khi còn nhỏ.
Sự trở lại
Ông bắt đầu viết và xuất bản các bài luận về chủ đề này. Ông bị thuyết phục bởi những lập luận thần học phù hợp với thế giới quan của mình. Tất nhiên, ân sủng của Thiên Chúa đã đóng một vai trò lớn lao trong việc này, điều mà chính ông cũng nhận thức rõ.
Larry Sanger đã xuất bản một luận án dài trên blog của mình với tựa đề Làm thế nào một triết gia hoài nghi trở thành một Kitô hữu. (Nếu bạn thích nghe hơn đọc, thì ông ấy còn đọc bài đăng trên blog của mình trên kênh YouTube của ông.) Cuối cùng, ông tuyên xưng niềm tin cá nhân của mình vào Thiên Chúa Ba Ngôi. Trong số những điều khác, ông viết rằng ông “tạ ơn Thiên Chúa vì đã nhận tôi vào gia đình của Người và tha thứ cho nhiều tội lỗi của tôi.” Ông nói thêm: “Tôi cảm tạ Thiên Chúa vì món quà đức tin mà trong phần lớn cuộc đời tôi, tôi chưa bao giờ nghĩ mình sẽ có được.”
Ông cũng đang viết một cuốn sách về Thiên Chúa và hành trình từ vô tín đến đức tin của mình. Ông giải thích trên blog rằng ông vẫn chưa gia nhập một Giáo hội hay giáo phái cụ thể nào, nhưng hành trình của ông vẫn đang tiếp diễn. Chúng ta hãy cầu nguyện xin Thiên Chúa tiếp tục soi sáng trí tuệ và củng cố đức tin của ông, để ông có thể tiếp tục trên con đường hướng đến chân lý trọn vẹn trong Chúa Kitô và Giáo Hội của Người.
Tác giả: Tina Martinec Selan – Nguồn: Aleteia (24/7/2025)
Chuyển ngữ: Lm. Phil. M. Nguyễn Hoàng Nguyên
