 |
| By Stained glass: Alfred Handel, d. 1946, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons |
Có bao giờ bạn thấy việc đi đạo sao mà nặng nề quá không? Giống như một danh sách dài dằng dặc những việc “phải làm” và “cấm làm” treo lơ lửng trên đầu. Nhưng thực ra, Chúa không muốn chúng ta sống như những người làm thuê sợ bị phạt, mà Ngài muốn chúng ta sống như những người con đang yêu. Trong Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu nhắn nhủ các môn đệ và tất cả chúng ta rằng: “Nếu anh em yêu mến Thầy, anh em sẽ giữ các điều răn của Thầy” (Ga 14, 15). Câu nói này lật ngược lại tất cả: Không phải giữ luật để được yêu, mà là vì yêu nên mới giữ luật. Tình yêu chính là cái gốc, còn luật lệ chỉ là hoa trái mà thôi.
1. Đạo nào cũng tốt, nhưng không phải đạo nào cũng giống nhau
Nhiều người trong chúng ta thường có cái nhìn rất cởi mở rằng thôi thì đạo nào cũng tốt, đạo nào cũng dạy ăn ngay ở lành. Đúng, không có tôn giáo chính danh nào dạy điều xấu cả. Tuy nhiên, nếu chúng ta chỉ dừng lại ở đó thì vô tình chúng ta đã làm phẳng đi vẻ đẹp độc bản của Kitô giáo. Thực tế, tất nhiên không đạo nào xấu, nhưng không vì thế mà đạo nào cũng giống đạo nào trong tính khả tín của giáo lý, trong tính chặt chẽ của hệ thống thần học và trong nhãn giới luân lý nhân sinh. Kitô giáo không phải là một hệ thống triết lý khô khan hay một bảng danh sách những việc phải làm để đổi lấy sự bình an. Điểm khác biệt nằm ở chỗ: Chúng ta không giữ luật để được Thiên Chúa yêu, mà vì chúng ta đã được Ngài yêu đến tận cùng rồi, nên chúng ta mới khao khát sống sao cho xứng đáng với tình yêu đó. Thần học Kitô giáo rất chặt chẽ ở chỗ nó đặt gốc rễ vào một con người thật là Đức Giêsu Kitô, dung mạo lòng thương xót của Chúa Cha. Luân lý của chúng ta không phải là nỗ lực tự thân để trở thành siêu nhân, mà là để trở nên giống như Đấng đã hiến mạng vì mình.
2. Đừng giữ luật như một cái máy
Để hiểu rõ hơn về tính logic của tình yêu này, chúng ta hãy nhìn sâu vào tình yêu của một đôi lứa. Khi một chàng trai và một cô gái thực lòng yêu nhau, họ tự nguyện đặt mình vào những luật lệ riêng của tình yêu mà không ai ép buộc. Anh ấy không nhìn ngó người phụ nữ khác, không phải vì sợ bị pháp luật phạt, mà vì trái tim anh ấy chỉ có hình bóng một người. Cô ấy dành thời gian nấu một bữa cơm ngon, không phải vì đó là nhiệm vụ giúp việc, mà vì niềm vui khi thấy người mình yêu được hạnh phúc. Trong tình yêu, lề luật không phải là rào cản, mà là lời cam kết. Khi yêu, người ta không đong đếm xem mình đã làm được bao nhiêu, mà chỉ sợ mình làm chưa đủ. Tình yêu đôi lứa sâu đậm đến mức họ muốn nên một với nhau, và mọi hành động giữ gìn lòng chung thủy đều trở nên nhẹ nhàng như hơi thở. Chúa Giêsu cũng muốn chúng ta yêu Ngài như thế. Nếu đi lễ chỉ để xong nợ, nếu giữ giới răn chỉ vì sợ hình phạt, chúng ta chỉ là những kẻ đứng ngoài ngưỡng cửa của tình yêu. Chúa không cần những cỗ máy tôn giáo; Ngài cần những “người tình” trung nghĩa, những người giữ luật vì biết rằng luật ấy bảo vệ sự kết hợp thiêng liêng giữa mình và Chúa.
3. Đấng Bảo Trợ – Bạn đồng hành trong từng hơi thở
Bên cạnh việc tự nguyện yêu mến, chúng ta còn được hỗ trợ bởi một nguồn sức mạnh thiêng liêng. Chúa Giêsu biết sức mình yếu, dễ nản chí nên Ngài hứa ban Chúa Thánh Thần là Đấng Bảo Trợ. Ngài không ở đâu xa lạ, mà Người luôn ở giữa anh em và ở trong anh em (x. Ga 14, 17). Hãy hình dung Chúa Thánh Thần như một người bạn thân thiết, luôn đi sát bên cạnh để đỡ lời cho chúng ta. Khi ta định buông một lời nặng nề với hàng xóm, Ngài khẽ chạm vào lòng ta để ta dừng lại. Khi ta định làm ăn gian dối cho nhanh giàu, Ngài soi sáng để ta biết chọn con đường ngay thẳng. Ngài không ép buộc, nhưng Ngài kiên nhẫn uốn nắn cái tâm của ta, giúp ta hiểu rằng giữ luật Chúa thực chất là giữ cho tâm mình được bình an.
4. Sống đạo là hành động thực tế
Từ sự thúc đẩy của Đấng Bảo Trợ, tình yêu ấy phải được cụ thể hóa thành những việc làm hằng ngày. Tình yêu không chỉ nằm ở cảm xúc, mà phải được hiện thực hóa qua những lựa chọn trong cuộc sống. Giữ luật Chúa trong thực tế không phải là điều gì cao siêu, mà là sống công bằng và bác ái trong từng việc nhỏ.
Là người làm kinh doanh, ta giữ luật yêu thương bằng cách làm ăn ngay chính, không gian dối, tôn trọng đối tác và nhân viên.
Là thành viên trong gia đình, ta giữ luật bằng sự kiên nhẫn, bớt đi một lời gắt gỏng, thêm một cử chỉ quan tâm và chăm sóc.
Với xã hội, đó là sự tử tế với người hoạn nạn, không dửng dưng trước nỗi đau của anh em. Như Thánh Phêrô nhắn nhủ: “Hãy luôn luôn sẵn sàng trả lời cho bất cứ ai chất vấn về niềm hy vọng của anh em. Nhưng hãy trả lời cách hiền hòa và với sự kính trọng” (1 Pr 3, 15-16). Khi chúng ta sống tử tế và chân thành, đó là lúc ta đang giữ luật Chúa một cách đẹp nhất.
Lạy Chúa Giêsu Phục Sinh, Chúa dạy chúng con rằng yêu Chúa là giữ lời Chúa. Xin ban cho con một trái tim biết yêu mến Chúa chân thành, để con không giữ luật như một gánh nặng, nhưng như một niềm vui của người con thảo. Xin Chúa Thánh Thần luôn ở trong con, soi sáng cho con biết sống hiền hòa, làm việc lương thiện và biết thương xót anh em. Xin cho cuộc đời con trở thành bài ca đơn sơ về tình yêu Chúa giữa thế gian này. Amen.
Tác giả: Jos. Vinc. Ngọc Biển
