 |
| Ảnh của Jakub Żerdzicki trên Unsplash |
Sẽ là nói giảm nói tránh khi nhận định rằng chúng ta đang sống trong một thời đại phân tâm. Nền văn hóa của chúng ta được thiết kế để khiến chúng ta liên tục bị phân tâm và tiêu khiển. Nếu chúng ta dành thời gian suy ngẫm sâu sắc hơn, chúng ta sẽ bắt đầu thấy được chiều kích ma mị của một thế giới dường như vô tận những sự phân tâm lấp đầy thời gian của chúng ta.
Từ máy tính, điện thoại thông minh cho đến thế giới bên ngoài, mỗi ngày đều có những thế lực hoạt động – thế gian, xác thịt và ma quỷ – tìm cách dụ dỗ chúng ta xa rời Thiên Chúa. Những sự phân tâm này ngăn cản chúng ta bước vào sự hiện diện của Người trong cầu nguyện. Chúng khiến chúng ta bận rộn, vội vã và phân tán. Thiên Chúa muốn chữa lành và làm cho chúng ta được nên trọn vẹn bằng cách đưa chúng ta vào sự hiện diện của Người.
Bí quyết vượt qua sự phân tâm
Trong tác phẩm kinh điển của mình, Thực hành Sự Hiện diện của Thiên Chúa, Sư huynh Lawrence của Đấng Phục Sinh đã khám phá ra bí quyết để vượt qua sự phân tâm và chia rẽ trong tâm trí. Ngài học cách sống trong sự hiện diện của Thiên Chúa trong từng khoảnh khắc của mỗi ngày. Lời kêu gọi của Thánh Phaolô “cầu nguyện không ngừng” chính là cốt lõi trong đời sống thiêng liêng của Sư huynh Lawrence. Trong khi thực hành tâm nguyện và dành những khoảng thời gian cầu nguyện thinh lặng suốt cả ngày, ngài đã học cách sống trong sự hiện diện của Thiên Chúa ngay cả khi đang lao nhọc.
Ngài nhắc nhở chúng ta rằng chúng ta được mời gọi kết hiệp mật thiết với Thiên Chúa Ba Ngôi Chí Thánh, điều mà chúng ta nên tìm cách vun đắp mọi lúc. Vị tu sĩ Dòng Cát Minh này nói:
Thực hành thánh thiện nhất, bình thường nhất và cần thiết nhất của đời sống thiêng liêng chính là sống trong sự hiện diện của Thiên Chúa. Đó là vui hưởng và quen thuộc với sự đồng hành thiêng liêng của Người, khiêm nhường tâm tình và chuyện trò yêu thương với Người mọi lúc, mọi nơi, không theo một khuôn mẫu hay giới hạn nào, đặc biệt là trong những lúc bị cám dỗ, đau khổ, khô khan, mệt mỏi, thậm chí là bất trung và tội lỗi.
Sư huynh Lawrence xác tín rõ ràng rằng khía cạnh quan trọng nhất trong đời sống thiêng liêng của chúng ta là luôn sống trong sự hiện diện của Thiên Chúa. Sống trong sự hiện diện của Thiên Chúa mang lại định hướng, ý nghĩa và sức mạnh mà chúng ta cần để vượt qua tội lỗi và những trở ngại trong cuộc sống. Khi chúng ta cố ý sống theo cách này, chúng ta sẽ không còn để những cơn gió của sự xao lãng và thú tiêu khiển cuốn mình vào vòng xoáy ngăn cản chúng ta đến gần Thiên Chúa hơn.
Lời kêu gọi này không hề phức tạp. Không có một công thức cố định nào mà chúng ta cần tuân theo. Chúng ta chỉ cần, với sự giúp đỡ của Thiên Chúa, cam kết chuyện trò với Người suốt cả ngày. Sư huynh Lawrence giải thích:
Chúng ta phải không ngừng nỗ lực để mọi hành động của chúng ta, không có ngoại lệ, đều trở thành một cuộc chuyện trò ngắn ngủi với Thiên Chúa, không phải theo cách gượng ép mà xuất phát từ sự trong sáng và giản dị của tâm hồn.
Cách sống này rất giống với linh đạo Con đường nhỏ của Thánh Têrêsa. Mọi hành động nên được dâng hiến cho Thiên Chúa trong tình yêu. Những cuộc chuyện trò ngắn ngủi với Thiên Chúa suốt cả ngày khi chúng ta làm công việc của mình sẽ nuôi dưỡng một tình yêu và lòng sùng kính sâu sắc hơn dành cho Người. Điều này tương tự như một cặp vợ chồng giao tiếp với nhau suốt cả ngày để luôn gần gũi nhau. Mối tương quan của chúng ta với Thiên Chúa sẽ phai nhạt dần khi chúng ta không nghĩ đến Người hoặc chuyện trò với Người suốt cả ngày. Những cuộc trò chuyện giản dị này thắp lên ngọn lửa tình yêu Thiên Chúa trong chúng ta.
Sống có chủ đích trong sự hiện diện của Thiên Chúa
Làm như vậy trong thời đại hỗn loạn và ồn ào như thời đại chúng ta đang sống đòi hỏi một kỷ luật vô cùng to lớn. Chúng ta phải chọn hướng lòng trí mình về Thiên Chúa liên tục thay vì lướt web hàng giờ liền. Sống có chủ đích trong sự hiện diện của Thiên Chúa cũng đòi hỏi chúng ta phải chậm lại và chú tâm vào cả Người lẫn những nhiệm vụ được giao phó. Chúng ta không thể hoàn toàn ở trong sự hiện diện của Người khi chúng ta cứ chạy đua suốt cả ngày. Sư huynh Lawrence dạy:
Chúng ta phải thực hiện mọi hành động của mình một cách cẩn trọng và có chủ đích, không bốc đồng hay vội vàng, vì điều đó sẽ biểu hiện cho một tâm trí bị phân tâm. Chúng ta phải làm việc nhẹ nhàng và sống động với Thiên Chúa, cầu xin Người đón nhận công việc của chúng ta, và bằng sự chú tâm liên tục này vào Thiên Chúa, chúng ta sẽ đập tan đầu của ma quỷ và tước vũ khí khỏi tay nó.
Để thực sự sống theo cách này, chúng ta phải từ bỏ và từ chối sống theo nhịp sống hối hả và vội vã của nền văn hóa hiện tại. Điều này nói dễ hơn làm. Chúng ta có vô số trách nhiệm và sự xao nhãng đang chia cắt chúng ta mỗi ngày. Điều này đòi hỏi nỗ lực to lớn và sự nương tựa vào Thiên Chúa. Chúng ta phải phó thác sự yếu đuối và bất lực của mình cho Thiên Chúa trước biết bao thế lực đang cạnh tranh để sẵn sàng bước đi trọn vẹn trên con đường này.
Nếu có một bài học thiêng liêng nào mà thời đại chúng ta cần, thì đó là hãy gạt bỏ những điều gây xao lãng để sống từng khoảnh khắc trong sự hiện diện của Thiên Chúa. Như Sư huynh Lawrence đã nói, đây sẽ là phương tiện mà Thiên Chúa dùng để đánh bại ma quỷ, kẻ luôn tìm cách khiến chúng ta xao lãng. Nếu chúng ta thực sự hiểu được cuộc chiến đấu thiêng liêng đang diễn ra, chúng ta sẽ bắt đầu thấy rằng kẻ thù và cái tôi của chính mình đang khiến chúng ta dán mắt vào những màn hình mà không muốn chúng ta rời mắt. Chúng ta bị mắc kẹt trong cơn nghiện. Làm sao chúng ta có thể tìm thấy được những ý hướng thiêng liêng nếu chỉ luôn nhìn xuống? Chúng ta hiếm khi hướng về thiên đàng cả về thể chất lẫn tinh thần.
Bí quyết để trở nên trọn vẹn, để cảm thấy bớt chia rẽ, rời rạc và choáng ngợp, và để nhìn thấy Chúa Kitô, là chọn sống một cách có chủ đích. Chúng ta phải cầu xin Thiên Chúa dạy chúng ta cách sống trong sự hiện diện của Người, để thấy Người nhìn chúng ta trong từng khoảnh khắc của cuộc sống. Thiên Chúa không phải là một thế lực xa xôi nào đó trên cao. Người gần gũi với chúng ta hơn cả không khí chúng ta hít thở. Người ngự trong chúng ta nhờ phép rửa tội. Vì tình yêu, Người đang gìn giữ cho toàn bộ công trình tạo dựng được tồn tại. Chúng ta có thể bắt đầu ngay lúc này bằng cách hướng lòng trí về Người, rồi từng bước bắt đầu chuyện trò với Người suốt cả ngày với sự đơn sơ của một trẻ thơ.
Tác giả: Constance T. Hull – Nguồn: Catholic Exchange (20/11/2025)
Chuyển ngữ: Lm. Phil. M. Nguyễn Hoàng Nguyên
