 |
| Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã tặng một bức tượng Thánh Giuse trong chuyến thăm một trại trẻ mồ côi ở Yaoundé, Cameroon, vào ngày 15 tháng 4 năm 2026. ALBERTO PIZZOLI | AFP |
Ngày 1 tháng 5, Giáo hội cử hành lễ Thánh Giuse Thợ. Đây là cơ hội để tôn vinh lòng sùng kính kín đáo nhưng sâu sắc của Đức Giáo hoàng Lêô XIV đối với người cha nuôi của Chúa Giêsu.
Mặc dù ngay từ đầu Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã tự giới thiệu mình là một vị giáo hoàng rất sùng kính Đức Mẹ, nhưng lòng sùng kính Thánh Giuse của ngài lại kín đáo hơn. Tuy nhiên, không có gì nghi ngờ rằng vị Giáo hoàng, người kế vị Đức Giáo hoàng Lêô XIII, cha đẻ học thuyết xã hội của Giáo hội, sẽ bày tỏ tình cảm gắn bó của mình với người cha nuôi của Chúa Giêsu vào ngày lễ này, khi Giáo hội cử hành kính Thánh Giuse “người thợ thủ công” hay “người lao động”.
Chính Đức Giáo hoàng Piô XII đã thiết lập, vào năm 1955, 85 năm sau khi Thánh Giuse được tuyên bố là thánh bổn mạng của Giáo hội Hoàn vũ, lễ Thánh Giuse Thợ, vào ngày 1 tháng 5. Lễ nhớ tùy chọn này kỷ niệm công việc của Thánh Giuse với tư cách là một người thợ mộc. Nhờ nghề nghiệp của mình, ngài đã nuôi sống gia đình. Và bằng cách truyền lại kỹ năng của mình cho con trai là Chúa Giêsu, ngài đã giúp Chúa Giêsu nhận thức được thế giới xung quanh. “Mối quan hệ với lao động là một khía cạnh đặc trưng của Thánh Giuse và đã được nhấn mạnh kể từ thông điệp xã hội đầu tiên, Rerum novarum, của Đức Giáo hoàng Lêô XIII,” Đức Giáo hoàng Phanxicô nhấn mạnh trong Tông thư Patris corde, số 6.
Trong khi lòng sùng kính Thánh Giuse của Đức Giáo hoàng Phanxicô đã được thể hiện nhiều lần, đặc biệt là qua việc công bố Tông thư Patris corde (Trái tim người cha) vào ngày 8 tháng 12 năm 2020 và việc khởi động Năm Thánh sau đó, thì Đức Giáo hoàng Lêô XIV cho đến nay vẫn kín đáo hơn một chút. Tuy nhiên, vẫn có một số biểu hiện cho thấy lòng sùng kính của ngài đối với Thánh Giuse. Thứ nhất, đó là lòng sùng kính trong gia đình. Thật vậy, Giuse là tên của ông ngoại ngài – Joseph Nerval Martinez – và là tên đệm của anh trai ngài, John Joseph Prevost.
Những bức tượng Thánh Giuse được trao tặng cho châu Phi
Nhưng dấu hiệu rõ ràng và gần đây nhất nằm ở những bức tượng lớn của Thánh Giuse mà Đức Giáo hoàng đã tặng cho nhiều cộng đồng mà ngài đã đến thăm trong chuyến tông du đến châu Phi hồi tháng Tư. Vào ngày đầu tiên chuyến thăm Cameroon, ngày 15 tháng 4, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã đến thăm trại trẻ mồ côi Ngul Zamba ở Yaoundé, một cơ sở nuôi dưỡng khoảng 60 trẻ mồ côi. Trong một bài phát biểu ngắn bằng tiếng Pháp, Đức Giáo hoàng nhấn mạnh trại trẻ mồ côi này là minh chứng cho “lòng nhân từ” của Thiên Chúa. “Các con tạo thành một gia đình thực sự,” ngài khẳng định với họ. Trong nghi thức trao đổi quà tặng truyền thống, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã tặng cho trại trẻ mồ côi một bức tượng lớn của Thánh Giuse bồng Chúa Giêsu Hài Đồng, một hình tượng thường được liên kết với sự bảo vệ gia đình. Đây là một cách để giao phó cho người đứng đầu Thánh Gia sứ mệnh trông nom 64 đứa trẻ của trại trẻ mồ côi.
Năm ngày sau, tại Angola, trong chuyến thăm một viện dưỡng lão ở Saurimo vào ngày 20 tháng 4, Đức Giáo hoàng đã lặp lại cử chỉ này. Ngài đã nói chuyện ngắn gọn với 62 cư dân ở đây, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc sống chung trong viện dưỡng lão này như một gia đình. “Tôi muốn nghĩ rằng Chúa Giêsu cũng sống ở đây, trong ngôi nhà này,” ngài trấn an họ, khuyến khích họ sống trong cầu nguyện và tha thứ cho nhau. Và để thể hiện rằng ngài phó thác đại gia đình này cho sự chăm sóc yêu thương của Thánh Giuse, ngài cũng đã tặng cho viện dưỡng lão một bức tượng lớn của Thánh Giuse bồng Chúa Giêsu Hài Đồng và một bông hoa nard, biểu tượng của sự thanh khiết và tình yêu thương.
“Lòng thương xót và sự bỏ rơi”
“Lòng thương xót và bác ái, sự khoan dung và hy sinh: đó là những đức tính của người thành Nazareth.” Đó là cách Đức Giáo hoàng Lêô XIV mô tả Thánh Giuse nhân dịp Chúa nhật IV Mùa Vọng, ngày 21 tháng 12. Phụng vụ gợi lại giấc mơ của Thánh Giuse (Mt 1:18-24). Ngài nhấn mạnh, giấc mơ này khắc họa “một người yếu đuối và dễ mắc sai lầm, giống như chúng ta, nhưng đồng thời can đảm và vững mạnh trong đức tin.” Ngài cũng cho thấy Thánh Giuse là “một người vô cùng nhạy cảm và nhân hậu” khi ngài quyết định âm thầm rời khỏi Đức Mẹ Maria, thay vì công khai lên án Mẹ.
“Sự trong sáng và cao quý trong tình cảm của ngài càng trở nên rõ ràng hơn khi Thiên Chúa, trong một giấc mơ, tiết lộ cho ngài kế hoạch cứu độ của Người, chỉ ra vai trò bất ngờ mà ngài sẽ phải đảm nhận: trở thành bạn trăm năm của Đức Trinh Nữ Maria,” Đức Giáo hoàng Lêô XIV khẳng định, khuyến khích chúng ta noi theo lòng tin tưởng và sự phó thác của Thánh Giuse. “Trong một hành động đức tin vĩ đại, Thánh Giuse đã từ bỏ thành trì cuối của sự an toàn và phó thác bản thân cho một tương lai giờ đây hoàn toàn nằm trong tay Thiên Chúa.” “Lòng thương xót và bác ái, sự khoan dung và phó thác” – đây đều là những thái độ mà theo Đức Giáo hoàng, “nuôi dưỡng tâm hồn để gặp gỡ Chúa Kitô và anh chị em của chúng ta.”
Tác giả: Mathilde de Robien – Nguồn: Aleteia (30/4/2026)
Chuyển ngữ: Lm. Phil. M. Nguyễn Hoàng Nguyên
